Tripropilen Glikol (TPG)
Çok amaçlı propilen glikol eter, kozmetik ve endüstriyel uygulamalarda yaygın kullanım
Genel Bakış
Tripropilen Glikol (CAS No: 24800-44-0), TPG olarak da bilinen, renksiz, hafif kokulu, viskoz bir sıvıdır. Propilen glikol ailesinin bir üyesi olan bu organik bileşik, çözücü ve taşıyıcı olarak çeşitli endüstrilerde yaygın kullanıma sahiptir. Su, alkol ve birçok organik çözücü ile karışabilir.
TPG, düşük buhar basıncı ve yüksek kaynama noktası nedeniyle özellikle kozmetik, kişisel bakım ürünleri ve boya endüstrisinde tercih edilir. Hafif higroskopik özellikleri ve düşük toksisitesi, ciltle temas eden ürünlerde kullanımını güvenli kılar.
Kullanım Alanları
Tripropilen Glikol'ün çok çeşitli endüstriyel ve tüketici uygulamaları bulunmaktadır:
Kozmetik Ürünler
Nemlendiriciler, losyonlar, deodorantlar ve makyaj ürünlerinde çözücü ve taşıyıcı olarak kullanım.
Kişisel Bakım
Şampuanlar, saç kremleri, diş macunları ve traş köpüklerinde nem tutucu ve yumuşatıcı olarak.
Boya ve Kaplamalar
Baskı mürekkepleri, boya çözücüleri ve kaplama formülasyonlarında reolojik modifikatör olarak.
Temizlik Ürünleri
Yüzey temizleyiciler, cam temizleyiciler ve dezenfektanlarda çözücü ve stabilizatör olarak.
Yapıştırıcılar
Yapıştırıcı formülasyonlarında plastikleştirici ve viskozite düzenleyici olarak kullanım.
Endüstriyel Çözücüler
Reçine çözücüsü, yağ çıkarıcı ve endüstriyel temizlik formülasyonlarında kullanım.
Teknik Özellikler
| Özellik | Değer | Birim | Test Metodu |
|---|---|---|---|
| Kimyasal Formül | C₉H₂₀O₄ | - | - |
| CAS Numarası | 24800-44-0 | - | - |
| Moleküler Ağırlık | 192.25 | g/mol | - |
| Görünüm | Renksiz, şeffaf sıvı | - | Görsel |
| Koku | Hafif karakteristik | - | Olfaktometri |
| Yoğunluk (20°C) | 1.020-1.025 | g/cm³ | ASTM D4052 |
| Kaynama Noktası | 267-270 | °C | ASTM D1078 |
| Erime Noktası | -50 | °C | ASTM D1015 |
| Parlama Noktası | 143 | °C | ASTM D93 |
| Alevlenme Sıcaklığı | 160 | °C | ASTM E659 |
| Buhar Basıncı (20°C) | <0.01 | kPa | ASTM D2879 |
| Viskozite (20°C) | 65 | cP | ASTM D445 |
| pH Değeri | 6-8 | - | ASTM E70 |
| Saflık (GC) | ≥99.0 | % | ASTM E611 |
| Su İçeriği | ≤0.2 | % | ASTM E203 |
| Renk (Pt-Co) | ≤20 | - | ASTM D1209 |
Güvenlik Bilgileri
Tehlike Sembolleri ve İfadeler
Alevlenebilir Cilt ve Göz Tahrişi Sağlık Tehlikesi Çevresel Tehlike
Kişisel Koruyucu Ekipman (PPE)
- Kimyasala dayanıklı eldivenler (nitril veya neopren)
- Kimyasal gözlük veya yüz siperi
- Uygun havalandırma
- Kimyasala dayanıklı önlük veya iş elbisesi
- Toz maskesi (toz oluşumu durumunda)
Depolama Koşulları
- Serin, kuru, iyi havalandırılan bir yerde saklayın
- Paslanmaz çelik, polietilen veya cam kaplarda saklayın
- Oksitleyici maddelerden ayrı depolayın
- Depolama sıcaklığı: 10-40°C arası
- Nemden ve direkt güneş ışığından koruyun
Yangınla Mücadele
- Uygun söndürücüler: Köpük, kuru kimyasal, CO₂ veya su sisi
- Büyük yangınlarda alkole dayanıklı köpük kullanın
- Eğitimli personel tarafından uygun solunum koruması ile müdahale edin
- Yanma ürünleri karbon monoksit ve karbondioksit içerebilir
Taşıma ve Depolama
Taşıma
- Kapların sıkıca kapalı olduğundan emin olun
- Taşıma sırasında statik elektrik birikimini önlemek için topraklama yapın
- Yemek, içmek veya sigara içmekten kaçının
- Taşıma araçlarında uygun havalandırma sağlayın
- Taşıma kaplarında "Yanıcı Sıvı" etiketi bulundurun
Depolama
- Paslanmaz çelik, polietilen veya cam kaplarda saklayın
- Depolama alanında "Yanıcı Sıvı" işaretleri bulundurun
- Depolama tanklarında uygun nefes alma ventilleri kullanın
- Büyük miktarlarda depolarken ikincil sızdırmazlık sağlayın
- Depolama alanlarında drenaj sistemleri bulundurun
Dökülme Durumunda Alınacak Önlemler
- Maruz kalan personeli alandan uzaklaştırın
- Uygun kişisel koruyucu ekipman kullanın
- Kum, kimyasal sünger veya diğer emici malzemelerle döküntüyü emdirin
- Emilen malzemeyi uygun şekilde bertaraf edin
- Dökülen alanı bol su ve deterjanla yıkayın
Düzenleyici Bilgiler
GHS Sınıflandırması
- Alevlenebilir Sıvı Kategori 4
- Cilt Tahrişi Kategori 2
- Göz Tahrişi Kategori 2
- Çevresel Toksisite (Sucul Ortam) Kategori 3
Önemli Düzenlemeler
- REACH: Kayıtlı
- CLP: Uyumlu
- OSHA: Tehlike iletişim standardına tabi
- NFPA 704: Sağlık 1, Yanıcılık 1, Reaktivite 0
Uluslararası Mevzuat
- Avrupa Birliği: Kozmetik Yönetmeliği (EC) No 1223/2009
- ABD: FDA tarafından gıda teması onaylı (21 CFR 175.300)
- Çin: IECSC listesinde mevcuttur
- Japonya: ISHL listesinde mevcuttur
Çevresel Bilgiler
Çevresel Etki
Tripropilen Glikol sucul ortamlarda düşük toksisiteye sahiptir ve biyolojik olarak bozunabilir bir maddedir. Uygun şartlarda hızla parçalanır. Toprakta orta derecede mobilite gösterir ve yeraltı sularına karışabilir. Su organizmaları için orta derecede zararlı olabilir.
Biyolojik Parçalanma
- Hava: Fotokimyasal reaksiyonlarla 20-50 günlük yarı ömür
- Su: Mikrobiyal aktivite ile 5-15 gün içinde parçalanır
- Toprak: Mikrobiyal aktivite ile 2-6 hafta içinde parçalanma
- Biyolojik Oksijen İhtiyacı (BOD): %45 (28 gün)
- Kimyasal Oksijen İhtiyacı (COD): 2.1 g O₂/g
Atık Yönetimi
- Tehlikeli atık olarak sınıflandırılmamıştır
- Küçük miktarlar bol su ile seyreltilerek kanalizasyona verilebilir
- Büyük miktarlar lisanslı atık bertaraf tesislerinde yakılmalıdır
- Yerel düzenlemelere uygun şekilde bertaraf edin
- Atık su arıtma tesislerinde kolayca parçalanır
Sık Sorulan Sorular
Tripropilen Glikol nasıl üretilir?
TPG, propilen oksidin su ile kontrollü hidrasyonu yoluyla üretilir. Bu proses, belirli katalizörler ve sıcaklık/basınç koşulları altında gerçekleştirilir. Endüstriyel ölçekte genellikle propilen oksit hidrasyonu tercih edilir ve ardından saflaştırma işlemleri uygulanır.
TPG ile PPG (Polipropilen Glikol) arasındaki fark nedir?
TPG (C₉H₂₀O₄) üç propilen oksit birimi içeren bir glikol eter iken, PPG daha uzun zincirli bir polimerdir. TPG daha düşük moleküler ağırlığa ve daha keskin özelliklere sahiptir. PPG daha yüksek viskoziteye sahiptir ve farklı uygulamalarda kullanılır.
TPG ciltle temasında güvenli midir?
TPG genellikle ciltle temas eden ürünlerde güvenle kullanılabilir, ancak uzun süreli veya tekrarlanan maruziyetten kaçınılmalıdır. Hassas ciltlerde tahrişe neden olabilir. Ciltle temasında bol su ve sabunla yıkanmalıdır.
TPG'in çözücü özellikleri nasıldır?
TPG, çeşitli organik bileşikleri çözme yeteneğine sahiptir. Polar ve yarı polar maddeler için iyi bir çözücüdür. Düşük buhar basıncı ve yüksek kaynama noktası nedeniyle uzun süreli çözücü etkisi sunar.
TPG gıda teması için uygun mudur?
TPG, FDA tarafından belirli koşullar ve konsantrasyonlarda gıda teması onayı almıştır. Ancak gıda uygulamalarında kullanım için özel saflıkta üretilmiş versiyonları tercih edilmelidir.