Sülfürik Asit (H₂SO₄)

Genel Bakış

Sülfürik Asit (CAS No: 7664-93-9), dünyada en çok üretilen kimyasallardan biridir ve modern endüstrinin temel taşlarından biridir. Renksiz, yağ kıvamında, suda yüksek oranda çözünen ve aşındırıcı bir sıvıdır.

Endüstriyel dereceli sülfürik asit genellikle %98-99 saflıkta sunulur. Gübre üretiminde, petrokimya, metal işleme ve batarya endüstrilerinde yaygın olarak kullanılır.

Kullanım Alanları

Sülfürik Asit'in çok çeşitli endüstriyel ve ticari uygulamaları bulunmaktadır:

Teknik Özellikler

Güvenlik Bilgileri

Tehlike Sembolleri ve İfadeler

Aşındırıcı Toksik Oksitleyici

Kişisel Koruyucu Ekipman (PPE)

• Asite dayanıklı eldivenler (neopren, nitril veya PVC)
• Yüz koruyucu siperlik veya kimyasal gözlük
• Asit buharına dayanıklı solunum koruyucu
• Asit geçirmez önlük ve çizme
• Kimyasal sıçramalara karşı koruyucu giysi

Depolama Koşulları

• Serin, kuru, iyi havalandırılan bir yerde saklayın
• Paslanmaz çelik veya polietilen kaplarda saklayın
• Depolama sıcaklığı: 15-25°C arası
• Bazlardan ve metallerden uzak tutun
• Nemden koruyun

Yangınla Mücadele

• Yanıcı değildir, ancak oksitleyici özelliktedir
• Uygun söndürücüler: Kuru kimyasal, CO₂
• Yangın sırasında toksik gazlar açığa çıkar
• Su kullanımı tehlikelidir

Taşıma ve Depolama

Taşıma

• Kapların sıkıca kapalı olduğundan emin olun
• Taşıma araçlarında uygun havalandırma sağlayın
• Organik maddeler ve bazlardan ayrı taşıyın
• Dökülme durumunda nötralize edici malzeme bulundurun
• Metal yüzeylerle temasından kaçının

Depolama

• Paslanmaz çelik veya polietilen kaplarda saklayın
• Depolama alanında uygun işaretler bulundurun
• Depolama tanklarında ikincil sızdırmazlık sağlayın
• Asit nötralizasyon kitleri bulundurun
• Düşük sıcaklıklarda kristalleşmeyi önleyin

Dökülme Durumunda Alınacak Önlemler

• Maruz kalan personeli alandan uzaklaştırın
• Uygun kişisel koruyucu ekipman kullanın
• Kalsiyum karbonat ile döküntüyü nötralize edin
• Emilen malzemeyi uygun şekilde bertaraf edin
• Dökülen alanı bol su ile yıkayın

Düzenleyici Bilgiler

GHS Sınıflandırması

• Cilt Aşınması/Korozif Kategori 1A
• Ciddi Göz Hasarı/Korozif Kategori 1
• Akut Toksisite (Oral) Kategori 3
• Metallerle Korozif Kategori 1

Önemli Düzenlemeler

• REACH: Kayıtlı
• CLP: Uyumlu
• Seveso III: Tehlikeli madde
• ADR: Sınıf 8 Aşındırıcı
• NFPA 704: Sağlık 3, Yanıcılık 0, Reaktivite 2

Endüstriyel Standartlar

• ASTM E1177 uyumlu
• ISO 910 uyumlu
• USP dereceli (isteğe bağlı)
• FCC dereceli (isteğe bağlı)

Çevresel Bilgiler

Çevresel Etki

Sülfürik asit sucul ortamlarda yüksek toksisite gösterir ve pH düşüşüne neden olabilir. Toprak mikroorganizmaları üzerinde zararlı etkileri vardır.

Biyolojik Parçalanma

• Su: Nötralize olarak sülfat tuzlarına dönüşür
• Toprak: Mikrobiyal aktivite ile asimile edilir
• Atmosfer: Sülfat aerosolleri oluşturur

Atık Yönetimi

• Tehlikeli atık olarak sınıflandırılmıştır
• Nötralize edildikten sonra lisanslı tesislerde bertaraf edilmelidir
• Kanalizasyona veya yüzey sularına boşaltılmamalıdır
• Yerel düzenlemelere uygun şekilde bertaraf edin

Sık Sorulan Sorular

Sülfürik asit neden "endüstrinin kralı" olarak adlandırılır?

Sülfürik asit, üretim hacmi ve endüstriyel uygulamalardaki yaygın kullanımı nedeniyle bu şekilde adlandırılır. Modern endüstrinin temel kimyasallarından biridir.

Sülfürik asit ciltle temas ederse ne yapmalıyım?

Hemen bol su ile en az 15 dakika yıkayın. Kirlenen giysileri çıkarın. Tıbbi yardım alın. Göz temasında acilen tıbbi yardım alın.

Sülfürik asit nasıl seyreltilir?

Asidi daima suya ekleyin, asla suyu aside eklemeyin. Yavaş yavaş karıştırarak ekleyin ve ısı çıkışına dikkat edin.

Sülfürik asit neden metal kaplarda saklanabilir?

Yüksek konsantrasyondaki sülfürik asit pasifleştirici etki göstererek çelik yüzeylerde koruyucu sülfat tabakası oluşturur.

Sülfürik asit ile hidroklorik asit arasındaki fark nedir?

Sülfürik asit daha yoğun ve yağlıdır, hidroklorik asit ise uçucudur. Sülfürik asit dehidrasyon ajanı olarak da kullanılır.